Niets menselijks is ons vreemd

Vier kunstenaars, vier interpretaties

Niets menselijks is ons vreemd

‘Zien’ verder uitdiepen door echt te kijken. Dat is het uitgangspunt van Willebrord de Winter.

Wie of wat is het verschijnsel mens? Wat maakt ons tot de persoon die we op dit moment zijn? Museum van Bommel van Dam inspireert met de tentoonstelling ‘Niets menselijk is ons vreemd’ tot een eigentijdse interpretatie van ‘het mens zijn’.

De Romeinse toneelschrijver Terentius sprak ooit de woorden ‘ik ben een mens en niets menselijks is mij vreemd’. Een uitspraak die bij eenieder andere menselijke trekjes doet oproepen: jaloezie, wreedheid, inzicht of liefde. Bij gastconservator Willebrord de Winter roept het andere elementen op zoals vergissingen en onbeholpenheid. “Dingen die we niet gewild hebben, maar wel gebeuren.”

Uitgedachte werkelijkheid
De menselijke trekjes zijn een onderdeel van wie we zijn. Willebrords antwoord is dan ook een hint naar zijn positieve instelling. “Mijn werk gaat over de mensen die wij uitdenken. Zoals Voltaire zei: als god niet zou bestaan, zouden we hem moeten uitvinden. In alle godsdiensten bestaat er een god die alles kan, alles geschapen heeft en die je aanroept in tijden van nood. God wordt gecreëerd door je eigen projecties. Dat geldt ook voor de negen muzes uit de Griekse mythologie.” Dergelijke uitgedachte werkelijkheden vormen Willebrords inspiratiebron, voorzien van het positieve accent waar de kunstenaar veel waarde aan hecht. Zijn werken worden verder gekenmerkt door knallende kleuren. “Ik geneer me niet voor kleur.”

Wie ben je?
Dit jaar wordt Willebrord 75 jaar en zit hij tevens 50 jaar in het vak. Voor Museum van Bommel van Dam dé gelegenheid om een overzichtstentoonstelling te maken. Willebrord: “Dat hoefde voor mij niet, is zo retroperspectief.” Toen ontstond het idee voor ‘Niets menselijks is ons vreemd’. “Zou je een ander mens geweest zijn als je een andere haarkleur had? Of als je langer geweest was of een klompvoet had? Wat is jouw identiteit? De fundamentele vraag ‘wie ben je nou eigenlijk’ is niet te beantwoorden en door de jaren heen veranderd.” Willebrord toont samen met kunstenaars Feng Bin, Riet van der Lubbe en Lique Schoot een persoonlijke visie op ‘het mens zijn’. Dat resulteert in een ongekende variatie. Van zwoele dans op zijde tot heftige beelden van de ouderdom, van tot leven gewekte godinnen tot onnavolgbare zelfportretten. 



Het artikel is te lezen in Navenant nr. 3 2016 op pagina 92 en 93.